|
Nükleer Tehdit
Nükleer Güce Sahip Ülkeler:
Giriş
Nükleer güce sahip ülkeler arasına geçtiğimiz 10 yıl içinde yeni ülkeler
katıldı.
Bu ülkelerin bazıları istikrarsız ve gerilim yaşanan
bölgelerde yer alırken, bazı ülkelerinse, soğuk savaş döneminde dünyayı
nükleer savaştan koruyan ortak anlayıştan yoksun oldukları görünüyor.
Bazı ülkeler, 1970 yılında imzalanan nükleer silahların yayılmasının
önlenmesi anlaşmasını (NPT) ya imzalamadı, ya da imzasını geri çekti.
Bazı ülkeler de, nükleer silahların denenmesinin yasaklanmasına ilişkin
anlaşmayı (CTBT) gözardı etti.
Nükleer silah geliştirmeyen ülkeler
Avustralya, Avusturya, Kanada, Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Finlandiya,
Almanya, Macaristan, İrlanda, İtalya, Japonya, Hollanda, Norveç, Polonya,
Slovakya, Güney Kore, İspanya ve İsveç
Bu
ülkeler, teknoloji, donanım ve kaynaklara sahip olmalarına karşın nükleer
silah üretme yönünde eğilim göstermedi.
Geçmişte nükleer silaha sahip olan ülkeler
Cezayir, Arjantin, Belarus, Brezilya, Kazakistan, Irak, Libya, Romanya,
Güney Afrika, Ukrayna.
1993 yılında Güney Afrika, nükleer silahlarını söken ilk ülke oldu.
Sovyetler Birliği'nin çökmesinin ardından 1995 yılında, Belarus,
Kazakistan ve Ukrayna, uluslararası anlaşmayı imzalayarak, topraklarındaki
bütün nükleer silahları Rusya'ya iade ettiler.
Cezayir, Arjantin ve Brezilya nükleer programlarını terkederken,
Romanya'nın nükleer silah geliştirme planı, Nikolay Çavuşesku rejiminin
çökmesiyle sona erdi.
Irak'ın 1970'te başlayan nükleer programı, sırasıyla İsrail'in 1981
yılında düzenlediği hava saldırısı, 1991 Körfez Savaşı ve yaptırımlarda
darbeler aldı.
Libya, kendi bombasını üretmek üzere gerekli malzemeyi edinmek yerine
Çin'den nükleer bomba alma girişiminde bulundu, ama 1999 yılında,
Afrika'nın nükleer silahlardan arındırılmasını öngören Pelindaba
Anlaşmasını imzaladı.
İngiltere
Nükleer silah sayısı: 200
Nüfus: 59.4 milyon
Savunma bütçesi: 35.8 milyar dolar
Anlaşmayı imza tarihi: 1968
İkinci Dünya Savaşı sırasında İngiltere, ilk atom bombasını üretmek için
ABD'yle işbirliği yaptı. Savaşın ardından da, ABD'nin diğer ülkelerle
bilgi paylaşımını durdurmasının ardından da, kendi nükleer silahlarını
yaptı.
1952 ila 1991 yılları arasında İngiltere 45 nükleer silah test etti.
İngiliz Stratejik Savunma Belgesi, ulusal güvenliğin nihai garantisi
olduğu gerekçesiyle İngiltere'nin nükleer silahlara sahip olmaya devam
etmesini tavsiye ediyor.
Fransa
Nükleer silah sayısı: 350
Nüfus: 59.3 milyon
Savunma bütçesi; 29.5 milyar dolar
İmza tarihi: 1992
Fransa, 1950'lerin sonunda nükleer silah üretti ve ilk bombayı 1960'ta
test etti. Soğuk savaşın sona ermesinin ardından nükleer caydırıcılığını
küçülterek, bazı füze sistemlerini söktü. Fransa 1960 ila 1996 yılları
arasında 200 nükleer test gerçekleştirdi.
Rusya
Nükleer silah sayısı: 8,600
Nüfus: 146 milyon
Savunma Bütçesi 50 milyar dolar
İmza tarihi: 1970
Rusya ilk atom bombasını 1949 yılında geliştirdi ve test etti. ABD'yle
yürüttükleri rekabet sonunda silah sistemlerini silah sistemlerini Soğuk
Savaş döneminde geliştirdi.
Sovyet nükleer güçlerinin gelişmesi, 1950'ler ve 1960'larda yapılan dev
teknoloji yatırımlarına dayanıyordu. 1953 yılında, dönemin Sovyetler
Birliği ilk hidrojen bombasını patlattılar ve izleyen yıllarda, balistik
füzelerle bilgisayar ve güdümlü füzeler geliştirdi.
Sovyetlerin cephaneliği 1986 yılında doruğa ulaştı. 1989 yılında eski
Sovyet cumhuriyetleri, depolarındaki füzeleri ve silahları Moskova'ya iade
etti.
Hindistan
Nükleer silah sayısı: 45-95
Nüfus: 1.07 milyar
Savunma bütçesi: 13.2 milyar dolar
Anlaşmayı imzalamadı
Hindistan'ın havadan ve füze sistemleriyle nükleer silahları 2.500
kilometre menziline ateşleme kapasitesi var. Menzili arttırmak için
çalışmalar yaptığı gelen haberler arasında.
Nükleer kapasiteye 1974 yılında ham nükleer malzemesini test ederek ulaşan
Hindistan, bu test sırasında Kanada'nın yardımıyla kurulan nükleer
reaktörde elde edilen plütonyumu kullandı.
1998 yılında da 3 ayrı test gerçekleştirdi. Hindistan sivil amaçlı nükleer
enerji programında Rusya'dan yardım alıyor. Bazı uzmanlar, aynı
teknolojinin nükleer silah geliştirilmesinde kullanılmasından endişe
ediyor.
İran
Nükleer silah sayısı: 0
Nüfus: 66.9 milyon
Savunma bütçesi: 6.4 milyar dolar
Anlaşmayı imza tarihi: 1970
İran, uranyum zenginleştirme programına geçtiğimiz yıllarda arttırdı ve
bazı uzmanlar, bunu başarmasının daha uzun yıllar alacağını düşünüyor.
Uluslararası düzeyde kaygı yüksek düzeyde.
İngiltere, Fransa ve Almanya İran'ı nükleer teknolojisini barışçı amaçlar
için kullanmaya ikna etmeye çalışıyor.
İran'ın nükleer hevesi aslında eskilere uzanıyor. Rusya, İran'a nükleer
santral kurulması konusunda yardımcı olurken, İran'ın kısa ve orta
menzilli füze üretiminde yardım aldığı ülkeler, Çin, Kuzey Kore ve yine
Rusya.
İsrail
Nükleer silah sayısı: 100-200 (tahmini)
Nüfus: 6.7 milyon
Savunma bütçesi: 9.9 milyar dolar
Anlaşmayı imzalamadı
İsrail'in açıklanmamış nükleer devlet olarak statüsü muğlak ve karmaşık.
Uzmanlar, İsrail'in 100 ila 200 arasında füzeye sahip olduğuna inanılıyor.
Ayrıca, İsrail ordusunun savaş başlıklarını savaş uçakları ve sahip olduğu
üç denizaltıdan biri aracılığıyla ateşleyebileceği sanılıyor.
İsrail’in nükleer programının 1950lerin başında başladığı ve ilk bombayı
da 1967 yılında ürettiği tahmin ediliyor. 1986 yılında, Mordehay Vanunu
adlı nükleer mühendisinin anlatımları sonucu, İsrail'in nükleer
programının sanılandan daha ilerde olduğu ortaya çıktı.
Arap dünyasının olası tepkisine ilişkin kaygılar, İsrail toplumunun
çeşitli katmanlarından gelebilecek olası kaygılar ve Amerika Birleşik
Devletleri'nin nükleer silahsızlanmaya yönelik taahhütleri, İsrail'in
nükleer kapasitesini kamuoyu önünde kabul etmemesinin nedenleri arasında
sayılıyor.
ABD
Nükleer silah sayısı: 10.640
Nüfus: 293 milyon
Savunma bütçesi: 399 milyar dolar
Anlaşmayı imza tarihi: 1970
ABD, dünyanın ilk nükleer gücü ve Hiroşima ve Nagazaki'ye attığı
bombalarla, savaşta bu silahları kullanan tek ülke. Soğuk savaş döneminde,
ABD, Rusya'yla birlikte nükleer silah kapasitesini hızla arttırdı.
Sovyetler Birliği'nin çökmesinin ardından, Rusya'yla sahip olduğu sıcak
ilişkiye rağmen, ABD hala 10 binden fazla nükleer başlığa sahip. 1945 ila
1992 yılları arasında ABD 1030 nükleer silah testi yaptı. Son dönemde,
ABD, daha küçük, taktik amaçlı nükleer silah üretimini ele aldı.
Pakistan
Nükleer savaş başlığı: 30-55 (tahmini)
Nüfus: 152 milyon
Savunma bütçesi 3.7 milyar dolar
Anlaşmayı imzalamadı
Pakistan 1998 yılından bu yana beş nükleer test yaptığını söylüyor.
Havadan ateşleme ve füzeyle silahları kullanma kapasitesi var. Bazı
uzmanlar füzelerle başlıkların tam olarak monte edilmediğini, savaş
başlıkları ana parçadan ayrı bir yerde depolandığını söylüyor.
Son
yıllarda Pakistan, hem askeri hem de sivil amaçlı kullanmasına olanak
sağlayacak teknolojiye ulaşmaya çalıştı.
Pakistan'ın Hindistan'la yaşadığı sorunlar, uluslararası toplumun zaman
zaman endişeye yöneltti.
Eski bir nükleer mühendis olan A. Khan'ın 2004 yılında yaptığı,
Pakistan'ın İran, Libya ile Kuzey Kore'yle nükleer teknoloji paylaştığı
iddiaları ciddi kaygılar yarattı.
Çin
Nükleer silah sayısı: 400 (tahmini)
Nüfus: 1.3 milyar
Savunma bütçesi: 30 milyar doların üzerinde
Anlaşmayı imza tarihi:1992
Çin, nükleer silah üretimine 1950'lerde, Sovyetler Birliği'nin yardımıyla
başladı. Sovyet yardımı 1960'larda sona erdi, ama Pekin yönetimi, hem
ulusal güvenlik kaygılarıyla hem de Çin'in uluslararası saygınlığını
sağlamak için nükleer planlarını sürdürdü.
Şu
ana kadar gerçekleştirdiği 46 testten ilki 1964 yılında yapıldı.
Çin'in 20'si uzun menzilli kıtalararası ve menzilli 13 bin kilometreye
ulaşan balistik füze olmak üzere 400 nükleer silaha sahip olduğu
belirtiliyor.
Çin, ayrıca 60 orta menzilli füze ve 150 bombardıman uçağına sahip.
Kaynak:www.bbc.co.uk (06 Nisan 2007)
Nükleer Tehdit
|